✓ ناتیق (1886 - 1967)
گوڵ لە کۆشی باخا جوانە تۆ گوڵ و من باختم
مەمدە بەر تیری هیجران تۆ ئاهوو من قشڵاختم
بەزمی دنیا وا بووە دائیم بە کامی دوژمنە
لە گەمەی عیشقت ڕەقیبم بردیەوە من باختم
Kurdish_Poetry
4404
✓ مینە جاف (1911 - 1965)
نیشانەی زەلزەلەی مەحشەر سەعاتێکە لە دونیادا
کە ئەو نازارە ڕووبەندی ڕووەو مەشریق لە ڕوو لادا
ئەوی وا ئەهلی عیرفانە هەمیشە دەسبەقورئانا
دەڵێت ئەو شۆخە ڕۆژ و شەو سیاچارشێو بە سەردا دا
بەئیمای نیمنیگای نازی بە سیحری چاوی غەممازی
وەها مەعلووم ئەکا نیازی لەگەڵ ئەڕواحی شەیدادا
بە پەیکانی موژەی تیری بە دوو ئەبرۆیی شمشێری
ئەبێ بیکا بە نێچیری هەر ئەووەڵ سەردەسی ڕادا
کە چاوم کەوتە ناوچاوی دڵم کەوتە ئە تۆڕ داوی
غەرەز فەوتا و نرا ناوی وەکوو غەرقێ لە دنیادا
لەلای ئەگریم ئەناڵێنم بەدەم ئێشۆ ئەناڵێنم
بە ڕوو بەرپێی ئەماڵێنم کە ڕووم تێ کا چی ڕووی بادا
وەکوو مەجنوون بە ڕووی زەردۆ مەکانم وا بەسەر هەردۆ
دەپلکێمۆ بەدەم دەردۆ لە کێو و شێو و سەحرادا
...
بە حەڵقەی پەلکی پێبەستم بە تایی زوڵفی سەییادا
وەرە «مینە» دەخیل چارێ ئەگەر بێت و نەکەی کارێ
دەسووتێم هەر وەکوو پووشێ لە کوورەی ئاری حەددادا
Kurdish_Poetry
✓ ئەحمەد موختار جاف (1896 - 1935)
پەشۆکا دڵ کە دی زوڵفی پەشێوی کەوتە سەر شانی
یەخەی خۆی دادڕی گوڵ هەر کە دی چاکی گریبانی
شوکور وا جەژنی قوربانە لەسەر فەرموودەیی دولبەر
وەکوو مەڕ بۆ بەڵاگەردانی ئەو ئەمکەن بە قوربانی
دڵی سووتاوە وەک من خاڵی لەعلی لێوی ڕەنگینی
بەڵێ بەختی ڕەشە وەک من سەری زوڵفی پەرێشانی
گەڵاڕێزانی کرد گوڵ هەر کە دەرکەوت ڕوویی ڕەنگینی
لەبەر باڵای ئەوا کەوتۆتە سوجدە ڕوویی بوستانی
ئەمە چەن وەختە مەست و سەرخۆشم بێ نەشئەیی بادە
لە ڕۆژێکۆ کە دیومە دیدەیی مەخمووری فەتتانی
ڕەفیق هیچ غەم مەخۆ، خۆش ڕابوێرە، فرسەتە ئێستە
بزانە تۆ لە دنیادا لەبۆ چەن ڕۆژێ میوانی
لە زیندانا هەتا ڕۆژی قیامەت دائەنیشت عاجز
ئەگەر ڕووی تۆی ئەدی بۆ یەک دەقیقە شۆخی کەنعانی
دڵ و دینت فڕاندم، ڕۆحی شیرینیش ئەبەی جانا
لە بەختی «ئەحمەد» ـا چەن ڕۆژە زۆر مایل بە تاڵانی
Kurdish_Poetry
✓ ئەمین ئوشنوویی (1889 - 1954)
من فیدایی چاوەکانت هێندە گریانم مەکە
تۆ بە عیشقی زولفەکانت دڵپەرێشانم مەکە
تیری موژگانت کە وا داناوە نێو ئەبرۆی کەمان
بەم خەدەنگ و بەم کەمانە تیرەبارانم مەکە
گەر وەکوو تەرسا دەکەی تاڵانی عەقڵ و هۆشی من
تالیبی زیننارە هەر وەک شێخی سەنعانم مەکە
دڵ لە دەوری ڕوویی شەمعت شەو وەکوو پەروانەیە
ئەی چراغی عاشقان وا قەسدی سووتانم مەکە
زەحمەتە دەردی جودایی جارێکی ڕەحمت هەبێ
وا دوچاری داخی دووری دەردی هیجرانم مەکە
خۆ لە عیشقی زولفی یار و چاهی غەبغەب ئەی «ئەمین»
بێقسوورم موستەحەققی بەند و زیندانم مەکە
Kurdish_Poetry
✓ شاهۆ (1882 - 1971)
ئێمە کوردین و ئەزانین عەبدی یەزدانین هەموو
ئافەریدەی دەستی زاتی تاکی سوبحانین هەموو
ئەو کتێبانەی لە خواوە هاتوون بۆ مورسەلین
ئێمە بڕوامان هەیە پێیان موسڵمانین هەموو
چاکترینی ئومەتین بۆ تاقەمەحبووبی خوا
خاوەنی ئایینی بەرز و دین و ئیمانین هەموو
دوژمنی کەس نین بەڵام بۆ پاسی کوردستان و کورد
پیاو و ژن گەورە و بچووکمان قۆچی قوربانین هەموو
Kurdish_Poetry
✓ قانع (1898 - 1965)
تاوێ وەک سۆفی بە ڕیش و شانە و سیواکەوە
لەحزەیێ مەستم بە قەندە و ماشە و تریاکەوە
رۆژێ بێهۆشم چ حەقمە من بە پیس و پاکەوە
وەک هەوا کەوتوومە گێژی گونبەدی ئەفلاکەوە
ڕەببی بیبینم وەکوو کیسرا بە سینەی چاکەوە
هەر کەسێ ئەربابی دڵ بێ جەرگی دایم لەتلەتە
بێ تەماشای بێدڵیش کە چۆن لە ناز و نیعمەتە
سەیری چەرخی چەرخەکۆنە چۆن خەریکی زەحمەتە
بۆ کەسێ تا سەر وەفاداری نەبوو بێمروەتە
سەیری ئەسکەندەر دەکەن ڕۆیی بە مشتێ خاکەوە
پێرێ پاشا بوو فڵانی ئەمڕۆ وا بۆی دەرچووە
دوێ گونی گونداری ئەبڕی ئەمڕۆ خۆی بێگون بووە
حەق بە حەق نادا زەمانە هەر تەبیعی بەدخووە
چاکە دایم هەر لە پێناوی خراپا ون بووە
گەوهەری دەریا بەدایم وا لەژێر خاشاکەوە
مەیلی بێ سووڕێ ئەدات و تۆ ئەخاتە ڕیزی میر
ڕۆژی میرێکش ئەخاتە ناو فەلاقە و دار و گیر
ئەبلە دایم خۆشدڵە و پڕخەمە دانا و ژیر
هەر شکستی ئەهلی مەعنای مەتڵەبە دەورانی پیر
ڕەش ئەخاتە سەر سپی پیسی ئەکاتە پاکەوە
چی بکا عاقل بە بێدەس سەرکز و قانع نەبێ
شەهد و شەککەر تاڵە لای من بۆ خەمم نافع نەبێ
نەفسی بەدگارم لەمەولا گەر تەواو تامع نەبێ
ئینتیقامی خۆم ئەسێنم جەهل ئەگەر مانع نەبێ
شوعلەیی ئاهم ئەنێمە خەرمەنی ئیدراکەوە
من کە جەرگی خۆم کەباب و خوێنی دڵ وەک شەربەتە
ئەو قوڕەی پێواومە بۆ خۆم تاجی فەخر و عیزەتە
چونکە مەشهوورم بە «قانع» کافییە ئەم سەروەتە
خەرقەیی شاهـ و عەسای مووسا لەلام بێشەوکەتە
فەخری ئێمە وا بە کەوڵی پۆست و دارمەششاکەوە
من کە گیرۆدەی زەمانم پێم بڵێن بۆ کوێ هەڵێم
قەت نەبوو بووکی مەرامی خۆم بنێمە باخەلێم
خۆ هەمیشە هەر وتوومە و ئیستەکەش دیسان ئەڵێم
عیبرەتە ئەربابی غیرەت تێ بگەن من چی ئەڵێم
ئەهلی عیسمەت حەپسە سەربەستی بەلای بێباکەوە
بۆ نەما مەیدانی شۆڕش بۆ نەما بەزمی غەزەب
بۆ شکا و بەسرایە ئەستۆ سەربەسەر دەستی تەرەب
کوا ئەمیری دەنگدلێر و حاکمی عالینەسەب
بۆ نەمانی دین و غیرەت هیممەتی کورد و عەرەب
وا بەسەر لەوحەی کیتابی حەسرەتی ئەتراکەوە
سەیری ئەم خۆلیایە کەوتە مێشکی کوردی دەربەدەر
غیرەتی ئەربابی هیممەت، بۆ فلس چوو بەهەدەر
خوێنی ئەولادی ئەڕێژێ بۆ تەماعی پڕزەرەر
قەومەکانی ڕوپیەخۆرم پێم ئەڵێن ئەی قوڕبەسەر
کەر بە جۆ بمرێ شەهیدە سەگ بە گۆشتی لاکەوە
قەت نەبوو لەم هۆزەدا هەرگیز نیشانەی مەکرەمەت
گشت بەجارێ غەرقی حرس و بێدڵی و پڕمەشغەلەت
کۆمەڵی خزمانی من، بێجەوهەر و بێمەعریفەت
لاتن و لۆتی و نەفامن بۆ نیشات و مەنفەعەت
دەبنە قوربانی سەگێ بێشک بە باب و داکەوە
هەر چی ئەم چەرخە ببینێ شیوەنی پڕخەم ئەکا
تا دەمی ئەگرێ هەمیشە زەم لەبانی زەم ئەکا
چاوی عیبرەتبینی دانا ڕۆژ لە ڕۆژتر تەم ئەکا
تا دەبێتە مڵکی ئەربابی حەمییەت کەم ئەکا
ئاگری تاجر ئەنێتە خەرمەنی مەللاکەوە
شەرت و عەهدە عزەتی نەفسم بەسەد گەوهەر نەدەم
سەر لە پێناوی دڵا نەڕوا ئەبێ قەت سەر نەدەم
غەیری ئالی پاکی حەیدەر دڵ بە هیچ دولبەر نەدەم
شەرتە تا ڕۆژی قیامەت دەس لە ئەژنۆ بەر نەدەم
سەر لە قوڕ نێم بۆ سەیادەت بەم دڵەی خەمناکەوە
بۆ نەژاکێ گوڵ لە گوڵشەن بۆ چی گەش بێ ئەرخەوان
چۆن لەسەردا دانەڕێژێ خوێنی هەوری ئاسمان
بێژە بولبول لاڵ و لەنگ بێ قەت نەخوێنێ بەربەیان
بۆ دلێری حەزرەتی مەحموود مەمدووحی جیهان
تاقە یەک گوڵ بوو بە فەرقی پیری ئەحمەد کاکەوە
داد و بێداد و فوغانم بۆ نەکەم با هەر بکەم
قوڕ بپێوم هەر لە تەوقی سەر هەتا نووکی قەدەم
دووبەدوو وەک جێگەداری خوسرەو و جەمشید و جەم
بۆ دوو مەحموودخان ئەمیری سەرحەدی ڕۆم و عەجەم
بوونە ئەسحابی قوڕەیش و چوونە سیلکی چاکەوە
سا قەڵەم هەڵبگرە «قانع» بێرە نووسین عەنقەریب
هەر بڵێ خەتمە بە حەمدی سەروەری پۆلی ئەدیب
«حەمدیا» فەرمووتە ئەمڕۆ میسرەعێکی دڵفەریب
ساڵی تەئریخی دەپرسی ئالی کاک ئەحمەد غەریب
کەوتە عالەم دڵحەزین و دیدەیی نمناکەوە
Kurdish_Poetry
✓ بێخود (1879 - 1955)
پەرێشانم لە حەسرەت دەردی دووری
بە لوتفی خۆت بدەی یا ڕەب سەبووری
چ دووری؟ دووری تا ڕۆژی مەحشەر
چ حەسرەت؟ حەسرەتێ تا نەفخی سووری
گەهێ بۆ شاهەکەی ئەوڕەنگی تەمکین
گەهێ بۆ ماهەکەی بورجی وەقووری
منم دائیم ئەکا دوودی هەناسەم
لە سینەی مەجمەرا کاری بوخووری
منم وەک نانەوا فرمێسکم ئاگر
جگەر نان، چاو ئەکا ئیشی تەنووری
شەهیدی تێغی ئیخلاسی حەقیقی
بە فلسێ نایەوێ تۆپێ بلووری
مەحەببەت ڕێگەیێکی ڕاستە قوربان
نەکەی لادەی لەسەر حەدد و سنووری
جیهان مادامەیێکی سینەمایە
لەبەریا بێ کەوا کەوڵی سەمووری
دەخیلت بم نەدا تەفرەت وەکوو من
بە غازەی عاریزی و سپیاوی سووری
پەنا بە خوا لە بەزمی جادووییدا
لە ساقی چاوی و ساقی بلووری
بە چاکەی پڕخراپەی گەر خەڕۆ بی
یەقینت بێ کە سەرتاپا قوسووری
زەمین تا پڕ لە سونبول بێ کەناری
فەلەک تا پڕ لە ئەنجوم بێ جحووری
ئەوی ماون بیانهێڵی ئیلاهی
بە جاهی خۆت کە وا حەی و غەفووری
Kurdish_Poetry
✓ مەحوی (1836 - 1906)
بە سورمە بۆیە دولبەر خەنجەری موژگانی دا پەرداخ
دڵی هەڵناگرێ ببیێ لە کوشتە دەنگی ئۆف و ئاخ
بە تیرێ کوشتمی، هەڵیاوەسیم، سووتاندمی، ڕۆیی
دوعا بۆ حیفزی کەن، کێ دیویە جانانە وا گوستاخ
گوڵ و لالەیی کەژ و کۆ، کۆهکەن دێنێتەوە فکرم
کە خوونی ناحەقی ئەو مەوج ئەدا ئیستەش لە کێو و شاخ
لەبەر قاپی خەراباتا، کە یا ڕەب دایمە ئاوا بێ
مەگەر خاکێ بە سەردا کەم، بکەم گاهێ دەماغێ چاخ
خەرابی عیشقی تۆ وا بێسەروسامان و دەروێشە
سەری بێتاجە، کولبەی بێدەرە، دیواری بێساچاخ
نەگەینە کەعبەی ئامالە هەموو ئەسبابی ئامادە
کە دەستە؛ بێعەسا، پێ؛ خاوسە، یەک قەتعە ڕێ؛ قومڵاخ
لە ڕەشکی سەیدی فیتراکی چ شیرین شەهسەوارێکە
کە «مەحوی» هەر وەکوو دێوانە، عەنقا کەوتە شاخ و داخ
Kurdish_Poetry
✓ دەنگی کوردی
ئەمن دەمگوت لە دنیا تا بمێنم
لەبەر کەس ئەستەمە سەر دانەوێنم
کەچی ئێستا لە داوی بسکی تۆدا
گرفتارم گوڵم موو ناپسێنم
ژیانم پڕ لە ڕەنجە و نامرادی
بە هەڵکەوتیش نەهاتم تووشی شادی
دڵم هێند تەنگە هەر جێی تۆ دەبێ و بەس
ئەتۆش مەحکوومی حەپسی ئینفیرادی
قەرار بوو بێی لەگەڵ خۆت شادی بێنی
نەهاتی، گەرچی پێت دابووم بەڵێنی
لەناو کوردا نەبوو پەیمانشکاندن
لە کوێ فێر بووی گوڵم پەیمانشکێنی
Kurdish_Poetry
✓ ویساڵی (1902 - 1973)
ئەی یاری جەفاکێش، دڵئازاری هەتا کەی
ئەی شاهی لاڵان پێم بڵێ نازاری هەتا کەی
فرمێسکی دوو چاوانم ئەکا هاژە وەکوو چەم
ئەی چاوی غەمان پێم بڵی خوونباری هەتا کەی
مەفتوونی زەدەی تۆم و برینداری دوو چاوم
ئەی شێوەپەری پێم بڵێ عەییاری هەتا کەی
پەروانەسیفەت سوختەیی بێپەڕوباڵتم
ئەی شەمعی شەبستان پێم بڵێ بێزاری هەتا کەی
بەینێکە منم ساکنی بَيتُ الحَزَنی غەم
ئەی تازەجەوان پێم بڵێ غەمباری هەتا کەی
دڵی بولبول بێچارە و ئالوودەیی شینە
ئەی شاهی گوڵان پێم بڵێ غەدداری هەتا کەی
شەو تاکوو سەحەر مەستم و مائیل بە فوغانم
ئەی نووری چەمان پێم بڵێ بێداری هەتا کەی
مەجنوون و سەراسیمە و بیمارە دوو چاوم
ئەی نەرگسی جان پێم بڵێ بیماری هەتا کەی
وەک شاهیدی کەنعان شەهی حوسن و جەمالی
ئەی شاهی زەمان پێم بڵێ دڵداری هەتا کەی
سەییادی دوو چاوانت ئەکا سەیدی دلی خەڵق
ئەی غارەتی دڵ پێم بڵێ شەرراری هەتا کەی
ئەی زینەتی فیردەوس تۆی جانی «ویساڵی»
ئەی ڕاحەتی دڵ، پێم بڵێ سەرشاری هەتا کەی
Kurdish_Poetry
ڤەژینبوکس